تکلیف حقوق بازنشسته بعد از فوت او چه خواهد شد؟ (+افراد مشمول دریافت حقوق)

یکی از امور مهم بعد از فوت اشخاص، اقدام برای انحصار وراثت بیمه تامین اجتماعی در کنار دیگر دارایی‌های باقی مانده است. البته مستمری تامین اجتماعی به عنوان ارث در نظر گرفته نمی‌شود و به همین دلیل، تنها به افراد خاصی تعلق می‌گیرد. برای انحصار وراثت این حقوق به مدارک و مراحلی نیاز است. اگر برای شما نیز این سوال مطرح است که نحوه تقسیم حقوق بازنشسته بعد از فوت چگونه است و به چه افرادی تعلق می‌گیرد؟ تا انتهای این مطالب با ما همراه باشید.

حقوق مستمری بگیران بعد از فوت چیست؟

حقوق مستمری بگیران بعد از فوت به عنوان نوعی حمایت اجتماعی و قانونی شناخته می‌شود. قوانین تامین اجتماعی امکان دریافت مستمری افراد حتی بعد از فوت را برای بازماندگان فراهم کرده است. از این رو، این مستمری قطع نشده و خانواده فرد متوفی در مواجهه با بحران‌های اقتصادی دچار مشکل نخواهند شد.

اگر به موارد حقوقی مربوط به ارث و نحوه تقسیم آن از نظر قانونی علاقه‌مند هستید، می‌توانید نکات و قوانین مربوط به ارث؛ آیا ارث دختر و پسر مساوی شد؟ را مطالعه کنید.

شرایط لازم برای دریافت حقوق بازنشستگان چیست؟

بازماندگان متوفی تنها در صورتی می‌توانند حقوق او را دریافت کنند که شرایط در نظر گرفته شده در قانون را دارا باشند. در ادامه به این شرایط برای دریافت حقوق متوفی اشاره شده است.

• فرد متوفی باید بازنشسته تامین اجتماعی باشد.
• فرد مستمری بگیر به دلیل ازکارافتادگی، دریافت‌کننده حقوق مستمری بوده است.
• در صورت فوت بیمه شده مستمری بگیر از کارافتاده، فرد بیمه شده باید در ۱۰ سال آخر زندگی خود حداقل به مدت یکسال پرداختی حق بیمه داشته باشد، به شرط اینکه حق بیمه ۹۰ روز کار نیز در آخرین سال حیات پرداخت شده باشد. ‌
• در صورت عدم شرایط مقرر، بیمه شده حداقل ۲۰ سال سابقه پرداخت حق بیمه قبل از فوت را داشته باشد تا بتوان حقوق بازنشسته بعد از فوت را دریافت نمود.
• بیمه شده در اثر بیماری خاص یا حادثه ناشی از کار فوت کرده باشد.

چه کسانی امکان دریافت حقوق بازنشسته بعد از فوت را دارند؟

همسر دائمی متوفی از جمله کسانی است که استحقاق دریافت حقوق بازنشستگی بعد از فوت شوهر را خواهد داشت. در صورتی‌که فرد متوفی زن باشد، شوهر او نیز می‌تواند مستمری او را دریافت کند. البته به شرطی که تحت تکفل زن بوده و سن او نیز از ۶۰ سال، بیشتر باشد. همچنین، باید طبق نظر کمیسیون پزشکی موضوع ماده ۹۱ مربوط به قوانین تامین اجتماعی، از کار افتاده بوده و از مستمری بگیران این سازمان نباشد.

فرزند ذکور متوفی به موجب مفاد بند ۲ ماده ۸۱ قانون نیز استحقاق دریافت حقوق بازنشستگی بعد از فوت پدر و مادر را دارد. البته باید سن او کمتر از ۱۸ سال باشد و یا منحصراً مشغول به تحصیل باشد. همچنین در صورتی‌که به علت بیماری یا نقص عضو قادر به کار نباشد، امکان دریافت مستمری را دارد. تنها در صورتی فرزند ذکور می‌تواند تا سن ۲۰ سالگی مستمری دریافت کند که منحصراً محصل در مقاطع دانشگاهی شناخته شود و یا معلول نیازمند و از کار افتاده باشد.

در صورتی‌که فرزند دختر فاقد شغل و شوهر باشد مستحق دریافت حقوق بازنشسته بعد از فوت خواهد بود. همچنین طبق قانون حمایت از کودکان و نوجوانان بی‌سرپرست و بدسرپرست، فرزندخوانده همانند فرزند حقیقی بوده و می‌تواند از تمامی حقوق و مزایای قانونی فرزند معمولی برخوردار شود.

پدر و مادر متوفی نیز در صورتی‌که تحت تکفل متوفی بوده و سن پدر بیش از ۶۰ سال و سن مادر بیش از ۵۵ سال باشد، از این مزایا بهره‌مند می‌شوند. همچنین پدر و مادر باید طبق نتایج کمیسیون پزشکی، ازکارافتاده بوده و مستمری بگیر از سازمان نباشند.

میزان مستمری متوفی برای افراد واجد شرایط چقدر است؟

میزان مستمری قابل دریافت توسط بازماندگان برابر است با یک سی‌ام از حقوق یا مزد متوسط فرد بیمه شده که در سنوات پرداخت حق بیمه ضرب می‌شود. مبلغ حاصل نباید از ۵۰ درصد حقوق متوسط ماهانه فرد متوفی کمتر یا از ۱۰۰ درصد آن بیشتر باشد. حقوق متوسط به مجموع کل حقوق فرد در طی ۷۲۰ روز قبل از فوت گفته می‌شود که به عنوان ماخذ تعیین حق بیمه دریافت شده، در تعداد روز‌های کاری ضرب و بر عدد ۳۰ تقسیم می‌شود.

سهمیه‌بندی مستمری بازماندگان به چه صورت است؟

آیا حقوق مرد بعد از فوت به زن می‌رسد؟ طبق قوانین حقوق بازنشستگی، بعد از فوت شوهر، همسر او دارای سهمی معادل ۵۰ درصد بوده و هر یک از فرزندان نیز با توجه به سن، سقف قانونی و تعداد، سهمی معادل ۲۵ درصد از حقوق بازنشسته بعد از فوت را دریافت می‌کنند. در صورت وجود چند همسر دائمی، سهم هر یک به صورت مساوی تقسیم می‌شود.

در صورت فوت زن، قانون بازنشستگی این‌گونه مقدر کرده که شوهر طبق قوانین و تحت شرایط خاص، سهمی از مستمری را دریافت کند. میزان این حقوق مشابه شرایط فوت شوهر بوده و در آن، وضعیت خانواده، تعداد بازماندگان و فرزندان واجد شرایط نیز در نظر گرفته شده است. در صورت فوت پدر یا مادر بازنشسته، فرزندان آن‌ها یعنی دختر مجرد و پسران تا سن ۲۰ سالگی از مستمری بهره‌مند می‌شوند.

دریافت حقوق بازنشسته بعد از فوت دارای چه مراحلی است؟

برای دریافت مستمری فرد متوفی باید مدارک لازم ارائه شده و مراحل آن نیز طی شود. همانطور که دریافت ارث منوط به انحصار وراثت و دیگر موارد قانونی است، دریافت مستمری نیز پس از طی مراحل مختلف و تعیین فرد واجد شرایط مشخص می‌شود. بازماندگان مستحق دریافت مستمری باید ابتدا درخواست خود را ارائه کنند. ارائه درخواست زمانی قابل قبول است که با مدارک زیر همراه باشد.

• ارائه اصل و تصویر گواهی فوت متوفی که توسط اداره ثبت احوال صادر شده باشد.
• ارائه اصل و تصویر واضح از تمامی صفحات شناسنامه متوفی به همراه کد ملی برای درخواست دریافت حقوق بازنشسته بعد از فوت ضروری است. در صورتی‌که متوفی کد ملی نداشته است، باید برای دریافت آن از طریق اداره ثبت احوال یا دفاتر پیشخوان اقدام کرد.
• اصل و تصویر کامل از سند ازدواج دائم متوفی که در صورت دائمی بودن به تائید مقام قضایی نیاز دارد.
• اصل و تصویر کپی از کلیه صفحات شناسنامه افراد تحت تکفل که شرایط دریافت مستمری را دارند.

حرف آخر

اموال و دارایی‌های افراد پس از فوت به ورثه منتقل می‌شوند. اگر متوفی علاوه بر اموال، در زمان حیات خود، مستمری بگیر بوده باشد، این مستمری به بازماندگان نیز خواهد رسید. البته باید توجه داشت که تمامی بازماندگان واجد شرایط دریافت سهم از مستمری نبوده و تنها فرزندان، همسر و پدر و مادر متوفی طبق شرایط خاص، از مستمری متوفی سهم می‌برند.

مؤسسه حقوقی دادرز به پشتیبانی وکلای باسابقه و آشنا به قوانین ارث و رویه قضایی، نقش موثری در احقاق حقوق موکلان از جمله برخورداری از حقوق متوفی را بر عهده دارد.