زندگی در آپارتمانها بدون شناخت قوانین فضاهای مشترک، گاهی باعث ایجاد اختلاف میان ساکنان میشود. بسیاری از افراد نمیدانند که کدام بخشهای ساختمان متعلق به همه واحدهاست و چه استفادهای از آنها مجاز است. آشنایی با پاسخ این سوال که مشاعات ساختمان کجاست، به همه ما کمک میکند که حقوق ساکنان دیگر را رعایت کرده و از بروز تنشهای همسایگی جلوگیری نماییم.

منظور از مشاعات ساختمان کجاست؟
قانون تملک آپارتمانها مصوب سال 1342 و آییننامه اجرایی آن، بخشهای مختلف یک ساختمان را مشخص کرده است. بر اساس ماده 1 این قانون، مالکیت در آپارتمانها و واحدهای یک ساختمان به دو بخش تقسیم میشود:
۸۷٪ مرکز آزمون دادرز برای شروع آزمون و مشاهده کارنامه تحلیلی کلیک کنید. آزمون تکدرس، آزمون جامع، کارنامه و تحلیل عملکرد ←- مالکیت قسمتهای اختصاصی
- مالکیت قسمتهای مشترک
طبق ماده 2 قانون تملک آپارتمانها، قسمتهای مشترک به بخشهایی از ساختمان گفته میشود که استفاده از آنها به یک یا چند واحد خاص محدود نیست و همه مالکان واحدها، متناسب با سهم قسمت اختصاصی خود، در آنها حق استفاده دارند. به بیان دیگر، این قسمتها متعلق به تمامی ساکنان ساختمان است و همه مالکان به طور برابر در آن حق دارند.
از همین رو، هیچ یک از مالکان نمیتوانند بدون رضایت سایر مالکان و اعضای ساختمان، در این بخشها تغییر یا تصرفی ایجاد کنند. همچنین قسمتهای مشترک ساختمان به صورت مستقل قابل خرید و فروش یا انتقال به شخص دیگر نیستند.
بخشهای مختلف مشاعات ساختمان کجاست؟
گفتیم که در هر ساختمان بخشهایی وجود دارد که همه ساکنان به طور مشترک از آن استفاده میکنند. اما مهم است بدانیم که این بخشها دقیقا شامل چه فضاهایی میشوند؟ زیرا آشنایی با این قسمتها به ساکنان کمک میکند تا حقوق و وظایف خود را در استفاده و نگهداری از فضاهای مشترک بهتر بدانند.
دورههای ویدیویی دادرز مشاهده دورههای آموزشی دادرز آموزش ویدیویی گامبهگام با اساتید مرکز آزمون ←راهپله و آسانسور
راهپلهها و آسانسورها از مهمترین بخشهای مشترک ساختمان به شمار میآیند. این قسمتها برای رفتوآمد و دسترسی ساکنان به طبقات مختلف مورد استفاده قرار میگیرند و همه ساکنان ساختمان از آن بهره میبرند. معمولا مسئولیت نظافت، رسیدگی و نگهداری این بخشها بر عهده مدیر ساختمان است.

لابی و ورودی ساختمان
برای اینکه بدانید مشاعات ساختمان کجاست، در نظر داشته باشید که ورودی ساختمان و فضای لابی هم در این لیست قرار دارند. این موارد نخستین بخشهایی هستند که هنگام ورود به ساختمان دیده میشوند و به همین دلیل اهمیت زیادی دارند. لابیها اغلب با طراحی مناسب و امکاناتی برای رفاه ساکنان تجهیز میشوند و به عنوان فضایی مشترک مورد استفاده قرار میگیرند.
ابزار رایگان دادرز برای محاسبه سریع درصد آزمون وکالت کلیک کنید. درصد خود را بزنید و همین حالا نتیجه را ببینید. ←پارکینگ مشترک
پارکینگ عمومی یا مشترک نیز از جمله بخشهای مشاع ساختمان محسوب میشود که برای استفاده ساکنان در نظر گرفته شده است. نحوه استفاده از این فضا معمولا بر اساس مقرراتی است که توسط مدیر ساختمان تعیین میشود و رعایت این قوانین میتواند از بروز اختلاف میان ساکنان جلوگیری کند.
فضای سبز و حیاط
در ساختمانهایی که دارای فضای باز هستند، حیاط و فضای سبز بخش مهمی از قسمتهای مشترک را تشکیل میدهند. این فضاها معمولا برای استراحت ساکنان، بازی کودکان یا برگزاری فعالیتهای جمعی کوچک استفاده میشوند و نیاز به رسیدگی و نگهداری منظم دارند.
سالنهای چند منظوره
در برخی ساختمانهای جدید و مدرن، سالنهای چند منظوره نیز به عنوان بخشی از مشاعات در نظر گرفته میشوند. این سالنها میتوانند برای برگزاری جلسات، مراسمها یا فعالیتهای ورزشی گروهی مورد استفاده قرار گیرند و معمولا استفاده از آنها تابع مقررات مشخصی است.
پشتبام و تاسیسات مشترک
پشتبام نیز از جمله بخشهای مشترک ساختمان محسوب میشود که اغلب برای نصب تجهیزات عمومی مانند آنتنها، کولرها یا پنلهای خورشیدی استفاده میشود. دسترسی به این بخش معمولا محدود است و تنها افراد مجاز امکان استفاده از آن را دارند تا از بروز خسارت یا سوءاستفاده جلوگیری شود.
مشاعات ساختمان و قوانین مربوط به آن
پس از درک اینکه مشاعات ساختمان کجاست ساکنان باید از بخشهای مشترک در حد متعارف استفاده کنند؛ به گونهای که استفاده آنها مانع استفاده دیگران نشود. برای مثال قرار دادن کفش یا وسایل اضافی در راه پله یا حیاط، نوعی استفاده اختصاصی از فضای مشترک محسوب میشود و سایر ساکنان میتوانند نسبت به آن اعتراض داشته باشند.

ضمنا طبق قوانین استفاده از مشاعات، هیچ یک از ساکنان حق تصرف یا واگذاری بخشهای مشترک ساختمان را به دیگران ندارد؛ مگر در صورتی که این کار با توافق سایر مالکان و در چارچوب قانون انجام شود. همچنین استفاده از مشاعات نباید باعث ایجاد مزاحمت برای دیگر ساکنان شود. به عنوان نمونه انجام کارهایی مانند صافکاری خودرو در پارکینگ یا نگهداری حیوانات در حیاط میتواند موجب آزار دیگران شده و خلاف مقررات ساختمان باشد.
فراموش نکنید که:
- قرار دادن زباله در راهروها یا فضاهای مشترک که باعث انتشار بوی نامطبوع در ساختمان شود نیز ممنوع است.
- علاوه بر این، هرگونه تغییر در ظاهر یا رنگ واحدها که موجب ناهماهنگی در نمای ساختمان شود، مجاز نیست.
- استفاده شخصی از آب و برق مربوط به بخشهای مشترک ساختمان نیز ممنوع است و ساکنان باید از این امکانات تنها در چارچوب استفاده عمومی بهره ببرند.
- همچنین خودروها باید در محلهای تعیینشده پارک شوند و نباید مسیر رفتوآمد سایر ساکنان را مسدود کنند.
- استفاده از فضای پارکینگ برای برگزاری مهمانی یا مراسم نیز تنها در صورتی امکانپذیر است که با رضایت ساکنان و اجازه مدیر ساختمان انجام شود.
در نهایت، ایجاد هرگونه تغییر در نقشه یا ساختار ساختمان بدون کسب مجوزهای لازم و رضایت سایر مالکان، ممنوع است.
هزینه مشاعات آپارتمان چطور محاسبه میشود؟
هزینههای مربوط به بخشهای مشترک ساختمان معمولا میان تمام مالکان یا ساکنان تقسیم میشود. با توجه به توضیحات مربوط به سوال مشاعات ساختمان کجاست، فراموش نکنید که به طور معمول، این هزینهها به شکل مساوی بین واحدها توزیع میشود. برای مثال اگر ساختمانی دارای 10 واحد باشد، هزینههایی مانند مصرف انرژی یا سرویس و نگهداری آسانسور میان همان 10 واحد تقسیم خواهد شد. البته به طور کلی این هزینهها در دو گروه اصلی قرار میگیرند:
- هزینههای نسبی شامل مواردی مانند شارژ ساختمان، هزینه تعمیر و نگهداری آسانسور، هزینههای آب، برق و گاز مشترک، ایزوگام پشتبام و انواع بیمههای مرتبط با ساختمان است که معمولا بر اساس سهم هر واحد از ساختمان محاسبه میشوند.
- هزینههای ثابت بیشتر در مجتمعهای مسکونی بزرگ دیده میشود؛ جایی که خدماتی مانند نگهبانی، سرایداری یا باغبانی وجود دارد. در بسیاری از ساختمانها این هزینهها به صورت یک مبلغ مشخص و ماهانه از ساکنان دریافت میشود.

جمع بندی: مشاعات ساختمان کجاست؟
در نهایت، آشنایی با مشاعات ساختمان و قوانین مربوط به آن به ساکنان کمک میکند تا از حقوق و مسئولیتهای خود در فضاهای مشترک آگاه باشند و از بروز بسیاری از اختلافات همسایگی جلوگیری کنند. فراموش نکنید که در آکادمی دادرز تلاش میکنیم شما را با حقوق قانونی خود در موضوعات مختلف آشنا کنیم. برای درک بهتر موضوعاتی مانند قوانین و نکات مربوط به ارث نیز میتوانید از اطلاعات و راهنماییهای کارشناسان این مجموعه استفاده کنید.